Van Ottawa naar Toronto

De afstand van Québec naar Montréal, evenals die van Montréal naar Ottawa is goed 200 kilometer. Van Ottawa naar hier, Toronto, is meer dan het dubbele. De vier steden liggen ongeveer in een rechte lijn, van noord-oost naar zuid-west, parallel aan de rivier Sint Laurens, die het water van de Grote Meren naar zee brengt. Toronto ligt aan het zuidelijke stuk van het Ontario-meer; aan de overkant ligt de staat New York. Om daar te komen moet je het stukje Sint Laurens oversteken dat van het Huron- naar het Ontarioeer loopt. In dat stukje valt het water met donderend geraas naar beneden: de Niagara-waterval(len).

Toen we na een voorspoedige reis die regenachtig begon en zonnig eindigde in Toronto aankwamen en nog maar een kilometer van ons hotel verwijderd waren begon een forse traffic-jam. Het stoplicht 50 meter voor ons werd groen, oranje en rood, vijf, zes keer, maar het verkeer bewoog niet of nauwelijks. Auto's probeerden zijstraten in te slaan die ook dichtslibden. Ruim een half uur deden we over nog geen 100 meter. Ook wij zochten en vonden een andere weg en bereikten tenslotte gaargesukkeld ons doel, hotel Metropool. Ik vertel dit kleine euvel omdat de oorzaak gelegen was in de Marathon van Toronto, die op dezelfde dag als die van Berlijn werd gelopen. Onze dageraad met marathonvreugde om Hermans geslaagde loop werd op deze manier gevolgd door marathonergernis over mensen die zo nodig straten moeten afzetten voor dit soort sportfanaten. Als een loper hier, op de marathon van Toronto waar zo'n 20.000 man in loopt, beneden en de 3 uur 20 minuten blijft, mag hij zich naar men ons vertelde inschrijven voor de marathon van Boston. We zullen Herman eens vragen wat hij weet van de status van deze marathons. In elk geval Zijn wij vandaag van 5 uur 's ochtends tot 3 uur 's middags bezig geweest met de tot de verbeelding sprekende afstand tussen Salamis en Athene.

Toronto's instant-marathonloperstoiletten

Els aan het emails beantwoorden

 Na onze bagage op onze kamer hier te hebben gezet de auto op het vliegveld ingeleverd, 27 kilometer hiervandaan. Dat inleveren was een anticlimax. Na wat vraagwerk kwamen we in een halfdonkere garage in de terminal terecht. Geen mens te zien. Van tussen de auto's die er stonden wenkte een donkere jongen ons dat we daar de auto konden neerzetten. Hij had een computertje in de hand, vroeg ons om de autopapieren en de gps, informeerde of de auto leeg was, keek even op het dashbord, ik denk naar de kilometerstand, en zei dat we konden gaan. Geen controle van lak of interieur, was het ook te donker voor, geen vragen over hoe het gegaan was, niets. Boem, klaar.

Met een shuttle terug naar het hotel.

P.S. Over het Frans in Montréal was ik te summier. Alles is daar in principe Frans, niet alleen de taal van wat ik de man in de straat noemde, maar ook die van de upper middle class, ons soort mensen dus, en van iedereen. - Ik heb gemerkt dat ik op het verkeerde been gezet ben door mijn verleden: in 1945 bevrijd door Engels sprekende Canadezen, een koningin met dochtertjes in Ottawa omringd door Engels sprekende mensen, de status van een Engels dominion, als staatshoofd de Engelse koningin. Ik dacht dat De Gaulle indertijd een kinderachtig spelletje speelde toen hij aandacht vroeg voor de Canadese Fransen of Franse Candadezen. - Maar Frans is daar de taal van een gebied (geloof ik) groter dan Frankrijk, van hoog tot laag gesproken, met Engels alleen bij voortgezet onderwezenen als tweede taal. - We werden op een van de concerten die we daar bijwoonden door de dirigent toegesproken in het Engels. De man, Alexis Hauser bleek geboren in Wenen.
Ottawa is anders, Engels is daar de voertaal, maar Frans is wel duidelijk aanwezig. Het praatje voorafgaand aan ons concert daar was in het Frans. - Ik bedoel kortom niet te zeggen dat Engels niet belangrijker is dan Frans, Canada is geweldig groot en in het westen zal Engels wel de taal zijn. Maar Frans speelt in Canada een veel grotere rol dan ik vermoedde. En in Québec is het de taal.
Wim